Ռիբոզ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ռիբոզ
D-ribose.svg
Ընդհանուր տեղեկություններ
Դասական անվանակարգում (2R,3R,4R)-2,3,4,5-տետրահիդրօքսիպենտանալ (D-ռիբոզ)
(2S,3S,4S)-2,3,4,5-տետրահիդրօքսիպենտանալ (L-ռիբոզա)
Ավանդական անվանում ռիբոզա, ռիբոպենտոզ
Քիմիական բանաձև C₅H₁₀O₅
Ռացիոնալ բանաձև C5H10O5
Մոլային զանգված 150,053 զանգվածի ատոմական միավոր[1] գ/մոլ
Խտություն 0,8 գ/սմ³ գ/սմ³
Հալման ջերմաստիճան 90 °C °C
Քիմիական հատկություններ
Լուծելիությունը ջրում ջրում լավ լուծելի է գ/100 մլ
Դասակարգում
CAS համար 50-69-1
PubChem 5779
EINECS համար 200-059-4
SMILES C(C1C(C(C(O1)O)O)O)O
ЕС 200-059-4
ChEBI 5575, 24755365
Եթե հատուկ նշված չէ, ապա բոլոր արժեքները բերված են ստանդարտ պայմանների համար (25 °C, 100 կՊա)

Ռիբոզ պենտոզների (ալդոպենտոզ) խմբի միաշաքար։ Գոյություն ունի օպտիկապես ակտիվ D, L և պասսիվ ռացեմատ ձևերով։

Հատկություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ջրում լավ լուծվող բյուրեղներ են, հալվածության ջերմաստիճանը 86-87 °C (D ձևը)։ Կազմում է բոլոր կենդանի օրգանիզմների կարևորագույն միացությունների (ռիբոնուկլեինաթթուներ, նուկլեոտիդներ, միանուկլեոտիդներ և երկնուկլեոտիդներ, ինչպես նաև կոֆերմենտներ և բակտերիալ բազմաշաքարներ) բաղադրամասը, որոնք բջիջներում իրականացնում են ինֆորմացիայի և էներգիայի փոխադրումը։

ալֆա D,L-ռիբոզ
Բետա D,L-ռիբոզ

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Merck Index, 11th Edition, 8205

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 D-ribofuranose
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png